Thể thao – ‘lá chắn vàng’ bảo vệ bạn trước kẻ “giết người thầm lặng” mang tên bệnh tim mạch
Ngày Tim mạch Thế giới (World Heart Day) được tổ chức hằng năm vào ngày 29/9. Đây là sự kiện y tế toàn cầu do Liên đoàn Tim mạch Thế giới (WHF) phối hợp cùng Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khởi xướng từ năm 1999, nhằm mục tiêu nâng cao nhận thức và kêu gọi cộng đồng chia sẻ thông điệp: bệnh tim mạch – nguyên nhân tử vong hàng đầu trên thế giới – hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu phát hiện sớm và thay đổi lối sống. Năm nay, Ngày Tim mạch Thế giới diễn ra với thông điệp “Đừng để tim lỡ nhịp” (Don’t Miss a Beat) Bệnh tim mạch – “sát thủ thầm lặng” trong đời sống hiện đại Bệnh tim mạch là nguyên nhân tử vong hàng đầu tại Việt Nam, chiếm khoảng 31–33% tổng số ca tử vong, tương đương hơn 200.000 người mỗi năm. Đây là con số vượt xa tử vong do ung thư – căn bệnh vốn được nhiều người coi là nỗi ám ảnh lớn nhất. Liên đoàn Tim mạch Thế giới cho biết bệnh tim mạch cướp đi sinh mạng của 20,5 triệu người mỗi năm, với nhồi máu cơ tim và đột quỵ là hai nguyên nhân chính. Chính vì tính chất diễn tiến âm thầm, thiếu triệu chứng rõ rệt cho đến khi xảy ra biến chứng nguy hiểm, các chuyên gia gọi bệnh tim mạch là “sát thủ thầm lặng” của thời đại. Lười vận động – hiểm họa tiềm ẩn cho thế hệ trẻ Việt Nam Theo Báo cáo toàn cầu về hoạt động thể chất năm 2022 của WHO, tình trạng thiếu vận động tại Việt Nam đang ở mức đáng lo ngại, đặt ra thách thức lớn cho sức khỏe cộng đồng. Số liệu từ WHO cho thấy trong nhóm thanh thiếu niên 11–17 tuổi tại Việt Nam, 91% nữ và 82% nam không đáp ứng khuyến nghị vận động ít nhất 60 phút mỗi ngày. Điều này đồng nghĩa phần lớn thế hệ trẻ đang đối mặt với nguy cơ ngày càng cao mắc các bệnh không lây nhiễm, trong đó có bệnh tim mạch. Trưởng đại diện Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tại Việt Nam, Tiến sĩ Angela Pratt, nhấn mạnh: “Thanh thiếu niên là tương lai của đất nước, vì thế chúng ta cần tạo mọi điều kiện thuận lợi, an toàn và thú vị để các em hình thành thói quen vận động thể chất lâu dài. Với mỗi người, thể thao chính là ‘lá chắn vàng’ bảo vệ trái tim và sức khỏe toàn diện. Riêng với lứa tuổi thanh thiếu niên, 60 phút vận động mỗi ngày không chỉ giúp tim và xương chắc khỏe, mà còn thúc đẩy sự phát triển của cơ bắp, cải thiện khả năng vận động và tư duy.” Thể thao – “liều thuốc miễn phí” cho trái tim khỏe WHO khuyến nghị mỗi người trưởng thành nên duy trì ít nhất 150 phút vận động cường độ vừa hoặc 75 phút cường độ mạnh mỗi tuần. Hoạt động thể chất thường xuyên có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch tới 30%, đồng thời hỗ trợ kiểm soát cân nặng, huyết áp, đường huyết và mỡ máu. Đặc biệt, 80% số ca tử vong sớm do các bệnh tim mạch có thể phòng ngừa nếu duy trì lối sống lành mạnh, kiểm soát yếu tố nguy cơ và tầm soát định kỳ. Thông điệp toàn cầu của Ngày Tim mạch Thế giới năm nay – “Don’t Miss a Beat” (Đừng để tim lỡ nhịp) – nhấn mạnh rằng việc bảo vệ trái tim cần bắt đầu từ những hành động đơn giản hằng ngày. Mỗi bước chạy, mỗi vòng bơi hay mỗi buổi đi bộ nhanh đều là cách giữ cho nhịp tim khỏe mạnh và ổn định. Sáng kiến toàn cầu, giải pháp thiết thực Sáng kiến “Hợp tác Thể thao vì Sức khỏe Cộng đồng” được khởi xướng bởi Ủy ban Olympic Quốc Tế (International Olympic Committee – IOC) và WHO, nhằm thúc đẩy vai trò của thể thao cộng đồng trong việc giảm tình trạng thiếu hoạt động thể chất và nâng cao sức khỏe. Ở Việt Nam, Sáng kiến được triển khai bởi Tổ chức PATH, với sự đồng hành của Ủy ban OIympic Việt Nam. “Sáng kiến đặt mục tiêu nâng cao sức khỏe cộng đồng thông qua truyền thông giúp cộng đồng hiểu biết về lợi ích của hoạt động thể lực, khuyến khích người dân đặc biệt là thanh thiếu niên tăng cường tham gia các hoạt động thể dục, thể thao nhằm xây dựng thói quen rèn luyện thể chất, cải thiện chất lượng cuộc sống và giảm gánh nặng của các bệnh không lây nhiễm” – Tiến sỹ, bác sỹ Lê Thị Thu Hiền – Giám đốc chương trình Chăm sóc Sức khỏe Ban đầu tại PATH chia sẻ. Trưởng đại diện Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tại Việt Nam, Tiến sĩ Angela Pratt bày tỏ cam kết: “WHO rất tự hào đồng hành cùng Sáng kiến Thể thao vì Sức khỏe Cộng đồng – góp phần phòng ngừa bệnh tim mạch, đồng thời nuôi dưỡng một thế hệ trẻ khỏe mạnh và năng động.” Sát cánh cùng các hoạt động ý nghĩa của Sáng kiến là sự hậu thuẫn và hỗ trợ kỹ thuật của Ủy ban Olympic Việt Nam – đơn vị đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc thúc đẩy các phòng trào thể dục, thể thao trong nước. Ông Trần Văn Mạnh – Tổng Thư ký Ủy ban Olympic Việt Nam chia sẻ: “Thể thao không chỉ góp phần nâng cao sức khỏe thể chất, rèn luyện ý chí và bản lĩnh cho thanh thiếu niên, mà còn tạo nền tảng bền vững cho sự phát triển của xã hội. Ủy ban Olympic Việt